नागरिक सर्जन

हिमाल खबरपत्रिका (३० वैशाख -४ जेठ, २०७४) बाट जीवनको सही अर्थ बुझेकैले हुनुपर्छ, डा. उपेन्द्र देवकोटा काम गर्न पनि नेपालै आए, ठूलो रोगले च्याप्दा पनि नेपालै फर्किए । डा. उपेन्द्र देवकोटासँग मेरो सम्पर्क वीर अस्पताल मार्फत गाँसिएको हो । करीब ३५ वर्षअघि डा. दिनेशनाथ गंगोलको टीममा रही उनले मेरो हर्नियाको शल्यक्रिया गरेका थिए । दोस्रो पल्ट भने
Read More

ज्यानसँग लुकाएको कुरा

हिमाल खबरपत्रिका (२३-२९ वैशाख, २०७४) बाट झण्डै २५ वर्ष अघिको कुरा– हिमाल बुक्स प्रकाशनले ‘पोट्रेट आर्टिस्ट’ ज्यान सल्टरले दुई दशक लगाएर तयार गरेका सिसाकलम स्केच तथा तैलचित्रलाई समेटेर एउटा गहकिलो पुस्तक निकाल्ने निधो गर्‍यो । यसका लागि लागिपर्‍यौं, वसन्त थापा, मनेश श्रेष्ठ, दीपक थापा, चन्द्र खतिवडा, सलिल सुवेदी (पछि गएर ‘कनिका’) । सन् १९७५ देखि
Read More

लडाइँको साक्षीः बेनीको खम्बा

हिमाल खबरपत्रिका (१६-२२ वैशाख, २०७४) बाट बेनीमा भएको आक्रमण देखेको उक्त ‘बेनीको खम्बा’ २०६७ सालसम्म आफ्नै ठाउँमा खडा थियो, तर यसलाई संरक्षण नगर्ने हो भने नेपाल विद्युत् प्राधिकरणले यसलाई हटाएर अर्को नयाँ खम्बा गाड्ने र खम्बाको कवाडीको बास हुने निश्चित थियो । युद्ध र द्वन्द्वको सम्झना हुनुपर्दछ, ताकि लडाइँले जनमानसको शरीर र मस्तिष्कलाई के गर्दछ,
Read More

एक परोपकारी, तीन मूर्ति

हिमाल खबरपत्रिका (९-१५ वैशाख, २०७४) बाट भारतबाट नेपाल उक्लेकी रानी जगदम्बाको ललितपुरमा यत्तिका मूर्ति कसरी ठड्याइन पुगे ? ललितपुरको पुल्चोकमा एक किलोमिटरको घेराभित्र एक महिलाका तीन–तीन वटा मूर्ति फेला पर्दछन् । शायद नेपालमा यस्तो अन्यत्र कतै भएको छैन । यी अर्ध कदका तीनवटै मूर्ति रानी जगदम्बाकुमारी देवी राणाका हुन् । रानी जगदम्बा लखनऊ नजिकैको एउटा रजौटा खानदानकी विदुषी
Read More

वीरताको गाथा, पीडाको व्यथा

हिमाल खबरपत्रिका (२-८ वैशाख, २०७४) बाट चुमिक सेन्को र जलियाँवाला बाग घटनाबारे नेपाली इतिहास बेखबर हुनुहुँदैन । नेपाली नागरिक विदेशी फौजको लागि औपचारिक सन्धिद्वारा लड्न गएको ठ्याक्कै दुई शताब्दी भएको छ । नेपाल राज्यको हालसम्मको असफलताको निरन्तरता मान्नुपर्छ, प्राकृतिक स्रोतसम्पन्न मुलुकका नागरिक यसरी अर्काको लागि लड्नु परेको अवस्था । आफ्नै देशमा सम्मानजनक रोजगारी सिर्जना गर्नु वर्तमान ‘पोलिटी’
Read More

अब देवता फिर्ता अभियान

हिमाल खबरपत्रिका (२५ चैत्र- १ वैशाख, २०७४) बाट चोरिएर विदेश पुगेका मूर्तिहरुलाई आफ्नै थातथलोमा फर्काउन के के गर्नुपर्ला ? गत हप्ता न्यूयोर्क शहरको संसारकै उत्कृष्ट कहलिएको मेट्रोपोलिटन म्यूजियम अफ् आर्टबाट दुई मूर्ति केही दशकको प्रवासपश्चात् नेपालमण्डल फिर्ता आए– एउटा काठमाडौं महानगरपालिका यट्खा टोलको शाक्यमुनि बुद्ध, अर्को ललितपुर महानगरपालिका टंगलहिटीको उमामहेश्वर । गत ७० वर्षमा नेपालबाट
Read More

माथिबाटको नेपाल

हिमाल खबरपत्रिका (१८-२४ चैत्र, २०७४) बाट नेपाल धेरै कारणले गजब छ । गजब हुनुको एउटा कारण हो, यो एकदमै ‘फोटोजेनिक’ छ । देशका नागरिकहरुले ठाउँ–ठाउँ र मौसम–मौसममा विभिन्न थलोसँग चिनारी र आत्मीयता गाँसेका हुन्छन् । यो कुरा हवाईजहाजबाट देखिने तलको नेपालमा पनि लागू हुन्छ । अरु धेरै देशमा हवाई यात्रा गर्दा यात्रुहरू झ्याल बाहिरका भूबनोट,
Read More

टेकू दोभान विलाप

हिमाल खबरपत्रिका (११ -२७ चैत्र, २०७४) बाट उपत्यकावासीको संस्कृति र इतिहास बेगरको सोचको उपज हो टेकू दोभानको यो दुरवस्था। नेपालमण्डलको उद्गमस्थल टेकू दोभान– वागमती र विष्णुमतीको संगम । लिच्छविकालदेखि नै यो बौद्ध चैत्य र मठमन्दिरले सुसज्जित छ । आफ्नो इतिहास र सम्पदाको महत्व आकलन गर्ने नागरिक हामी भएको भए टेकू दोभान क्षेत्रको संरक्षण हुन्थ्यो । संगम छेउ सफा
Read More

ती साहसी जसले तत्कालको निर्णयबाट क्षति रोक्छन् र पर्दा पछाडि जान्छन्

हिमाल खबरपत्रिका (४-१० चैत्र, २०७४) बाट माथिको तस्वीरले दर्दनाक क्षण देखाउँछ– हूलले कसैलाई आक्रमण गरिरहेको अवस्था र उत्तिनै बेला एउटा नागरिकले गरेको अर्कोको बचाउ । खतरनाक लोकरिझ्याइँको प्रभाव विरुद्ध लेख्नु तुलनात्मक रुपमा सजिलो हुन्छ, किनकि प्रतिक्रियामा भौतिक हमलाको खतरा अलि कम हुन्छ । तर, ‘मब् फ्युरी’ विरुद्ध तत्कालै निर्णय लिई आक्रमणकारीहरुकै सामु पीडितको बचाउमा अघि सर्ने साहस
Read More

From Frontline (14 March, 2018) Interview with Kanak Mani Dixit, Nepali publisher, writer and editor. By R.K. RADHAKRISHNAN KANAK MANI DIXIT’S is a pre-eminent voice for democracy and freedom of the press in South Asia. An outspoken critic of the establishment, he was arrested in 2016. Notable rights bodies describe this as a case of
Read More