Welcome to kanakmanidixit.com

...writings of Kanak Mani Dixit published in various media

नबनौं ‘द अग्ली नेपाली’

हिमाल खबरपत्रिका (२० -२६ साउन, २०७५) बाट नेपाली पोलिटी (राजनीतिक क्षेत्र र नागरिक समाज) ले आफ्नै खुट्टामा बन्चरो हान्न मन छ भने समुद्रपारहरूका मित्रहरूसित वैरभाव थाले हुन्छ । नेपाल जब राणाकालको अन्धकारबाट आधुनिक युगमा प्रवेश गर्‍यो २००७ सालमा, त्यतिबेला समाजको आधुनिकता अँगाल्ने क्षमता न्यून थियो। उपनिवेश रहेका मुलुकमा अनेकन् व्यवधानका अलावा आधुनिकता, बजार, राज्य संचालनका
Read More

सर्वत्र अनर्थ !

हिमाल खबरपत्रिका (१३-१९ साउन, २०७५) बाट आज हामीले सडक, राजमार्ग र हवाईमार्गमा दुःख पाउनुको कारण विगतमा कसैले गरेको गल्ती हो । नेपाल सरकारमा हर क्षेत्रमा विशेषज्ञ होलान्, नभए ज्यालादारी राख्न सकिन्छ । तर राज्य संचालन क्रममा क्षेत्र–क्षेत्रमा घरीघरीको आलस्य, गल्ती र मनपरी हेर्दा साधारण नागरिकको हैसियतमा पनि केही भन्न मन लाग्छ । सडक, हवाई यातायात र सार्वजनिक परिवहन
Read More

बाफिएर रोयो हिमाल

हिमाल खबरपत्रिका (६-१२ साउन, २०७५) बाट अन्यत्र भन्दा हाम्रोमा राज्य/सरकारसँगको सान्निध्यताले गर्दा राम्रो हुँदा नागरिक हौसिन्छन्, नराम्रो हुँदा विरक्तिन्छन् । राजेश केसी (‘फलानो’) ले गएको हप्ता सामाजिक सञ्जाल माध्यमबाट नारायणगोपालको स्वर रहेको ‘साउनको झरी बनी तिमी आऊ न’ बोलको गीत गाए । दीपक जंगमको शब्द र नारायणगोपालको गायन पहिल्यैदेखि मनपर्ने, त्यसमाथि यी शब्द– “बाफिएर आज
Read More

कान्तिपुरमा हलचल

हिमाल खबरपत्रिका (३० आषाढ -४ साउन, २०७५)बाट कान्तिपुर दैनिकका नयाँ सम्पादकले खुला समाज र स्वतन्त्र पत्रकारिताको पहरेदारी गर्ने नै छन् । कान्तिपुर प्रकाशन गृहका दुई सम्पादक सुधीर शर्मा (कान्तिपुर) र अखिलेश उपाध्याय (दी काठमाडौं पोष्ट) ले सामूहिक राजीनामा दिंदा राष्ट्रिय तवरमै हलचल ल्यायो– विशेषगरी सामाजिक सञ्जालमा । यो जनचासो नेपाली पत्रकारिता जगतको लागि शुभसंकेत हो
Read More

नबिर्स समावेशी !

हिमाल खबरपत्रिका (२४-३० आषाढ, २०७५) बाट केपी ओली सरकारले १४ भदौदेखि २ फागुनसम्मका नियुक्तिहरू खारेज गर्‍यो । यो निर्णयमा बहसको ठाउँ होला, विशेषगरी सक्षम व्यक्तिहरू फ्याँकिएकोमा, तर समावेशीपनको लागि केही गर्ने मौका पनि आएको छ । संविधान लेखनको क्रममा समावेशी लोकतन्त्रको कुरा अगाडि आयो । कुनै देशी–विदेशी शक्तिहरूले यदाकदा अस्मिताको आन्दोलनको फाइदा पनि लिन खोजे होलान् ।
Read More

हामी पत्रकार र उनीहरू

हिमाल खबरपत्रिका (१७-२३ आषाढ, २०७५) बाट उपत्यकामा कार्यरत पत्रकारलाई अन्यत्र जत्तिको डर–धम्की झेल्नु पर्दैन त्यसैले अझ स्वतन्त्र, निडर, निर्धक्क र उत्तरदायी बन्नुपर्छ । अघिल्लो साता भारतको समुद्री शहर गोवामा थियौं हामी । यो क्षेत्रका पत्रकारमाथि बढ्दो आक्रमण विरुद्धको छलफलमा भाग लिन । भर्खरै कश्मिरी सम्पादक सुजात बुखारीको दिनदहाडै श्रीनगरमा गोली हानी हत्या भएको थियो । भेलामा सहभागी दर्जन
Read More

फोटोग्राफीको लोकतन्त्रीकरण

हिमाल खबरपत्रिका (९ -१६ अाषाढ, २०७५) बाट सेल्फीको जमानामा छौं हामी, तर डिजिटल फोटोग्राफीको फराकिला सम्भावना पनि खोतलिंदैछन् । – कनकमणि दीक्षित एक शताब्दीअघि नेपालमा फोटोग्राफी भनेको राणा दरबारसँग सम्बन्धित सम्भ्रान्तहरूको ‘हबी’ थियो । विस्तारै नेगेटिभ फिल्म तथा क्यामेराको विकासक्रममा फोटोग्राफी दुनियाँदारको पहुँचमा पर्दै गयो । राणा दरबारसँग सामीप्य राखेको मेरो परिवारमा पनि हजुरबा र बुवा क्यामेरा चलाउनुहुन्थ्यो ।
Read More

हिमाल खबरपत्रिका (३१ जेष्ठ-८ अाषाढ, २०७५) बाट ट्रम्पले भर्खरै मात्र उत्तरकोरियाका अधिनायकसँग हात मिलाए, हाम्रा नेताले त उहिल्यै मीत लगाइसकेका थिए । दशकौं भयो, हाम्रा केही वामपन्थी नेताहरूले उत्तरकोरिया यात्रा गर्ने गरेको, कहिले सुटुक्क त कहिले खुलेआम । बाँकी हामीलाई भने सधैं कौतूहल लागिरह्यो– यी चनाखा, सुझबुझे नेताहरू आखिर किन विश्वका अधिकांश मुलुकले छिःछिः र
Read More

न्यू योर्कमा बज्राचार्य मुकुट

हिमाल खबरपत्रिका (२४-३० जेष्ठ, २०७५) बाट पञ्चबुद्ध सुसज्जित यी पाँच मुकुट (‘मुखः’) ले आजसम्मको बज्रयान निरन्तरता प्रस्तुत गरिरहेछन् । विश्वकै महत्वपूर्ण मानिएको संग्रहालय हो, न्यू योर्क शहरको ‘द मेट्रोपोलिटन् म्यूजियम अफ् आर्ट’ (‘द मेट’) । यहाँ बेलाबखत नेपाली सामग्री पनि पुग्ने गर्छन्, कुनै सही रास्ताबाट त कुनै गलत बाटो गरी । एक दशकअघि म्युजियमको भण्डारमै
Read More

To be an environmental world power

From The Hindu (5 June, 2018) Cross-border environmentalism is crucial for South Asia, but India is not inclined to take the lead Ecological ruin is on a gallop across South Asia, with life and livelihood of nearly a quarter of the world’s population affected. Yet, our polities are able to neither fathom nor address the
Read More